انواع رویداد در BPMN
انواع رویداد در BPMN چیست ؟ در این مقاله eBPM قرار است تا در مورد این موضوع مهم باهم صحبت کنیم. ابتدا از مفاهیم اولیه شروع خواهیم کرد تا دید بهتری از انواع رویداد در BPMN داشته باشید.
رویداد در BPMN چیست؟
Events types in BPMN
یک رویداد، یک عنصر مدلسازی پرکاربرد در ترسیم نقشه فرایندهای کسب و کار BPMN است که نشانگر آن چیزی است که در طول یک فرآیند اتفاق میافتد. در BPMN رویدادها با شکل دایره نمایش داده میشوند. رویدادها نشان دهنده وقوع رخدادی در شروع، پایان یا در طول یک فرآیند هستند و از این جهت، تعریف یک رویداد با یک کار یا فعالیت متفاوت است.
انواع رویدادها در مدلسازی فرایند کسب و کار
رویدادهایی که در ابتدای فرآیند رخ می دهند، رویداد شروع نامیده می شوند (با خط دور نازک) و هر فرآیند با یک رویداد آغاز می شود.
رویدادهایی که در میانه فرآیند (بین فعالیتها) رخ میدهند، رویداد میانی نامیده می شوند (با دو خط باریک نمایش داده می شوند).
رویدادهایی که در پایان فرآیند رخ میدهند، رویداد پایان نامیده می شوند و هر فرآیند حداقل یک رویداد پایانی دارد (با یک خط ضخیم نمایش داده می شود).
قبل از شروع مطالعه این مقاله پیشنهاد می شود تا در مورد مدلسازی فرایند کسب و کار BPMN بیشتر مطالعه کنید.
مثالی از نمودار BPMN ساده همراه با برخی رویدادها
تفاوت میان رویداد مرزی، رویداد متوقف کننده، رویداد غیرمتوقف کننده، رویداد دریافت کننده، رویداد پرتاب کننده
رویداد مرزی رویدادی است که روی مرز فعالیت نشان داده میشود که میتواند در هر زمانی که کار یا فعالیت مربوطه انجام میشود، راهاندازی یا پرتاب شود. به عبارت دیگر، رویداد مرزی نوعی رویداد میانی است.
در مثال زیر، یک رویداد مرزی از نوع زمانسنج نشان داده شده است. برخی از رویدادهای مرزی مبتنی بر زمان هستند در حالی که برخی دیگر مبتنی بر شرایطی هستند که باید “برقرار” باشند تا آن شاخه از جریان ادامه یابد.
رویداد متوقف کننده در مقابل غیرمتوقف کننده در BPMN
مفهوم رویدادهای غیرمتوقف کننده در استاندارد BPMN2.0 معرفی شده است. مفهوم رویداد متوقف کننده و غیرمتوقف کننده صرفاً در خصوص رویدادهای میانی، به ویژه رویدادهای میانی مرزی بکار میرود. به این ترتیب، رویدادهای مرزی را میتوان به دو نوع متوقف کننده و غیرمتوقف کننده تقسیم کرد زیرا رویدادهای مرزی با عناصر جریان مرتبط هستند و می توانند به گونه ای طراحی شوند که موجب متوقف سازی عملکرد معمول آنها شوند. رویداد متوقف کننده را با خط ممتد و رویداد غیرمتوقف کننده را با خط چین نمایش می دهیم.
یک رویداد متوقف کننده (خط ممتد) بیشتر از یک رویداد غیرمتوقف کننده (خط چین) کاربرد دارد و همانطور که از نام آن پیداست، پس از شروع آن، کار فعلی متوقف شده و جریان کنترل در مسیر جدید ادامه می یابد.
یک رویداد زمانسنج غیرمتوقف کننده که به مرز زیرفرایند الف متصل شده، موجب توقف فرایند نمی شود. زیر فرایند “الف” تکمیل می شود و جریان به سمت زیر فرایند “ب” ادامه می یابد؛ گرچه یک جریان موازی از رویداد زمانسنج غیرمتوقف کننده به فرایند مدیریت مهلت زمانی ایجاد می شود.
رویدادهای پرتاب کننده و دریافت کننده در BPMN
Catching and Throwing Events
همانطور که پیشتر ذکر شد، در BPMN سه نوع رویداد وجود دارد. رویداد شروع، رویداد میانی و رویداد پایان. این رویدادها ممکن است یکی از حالتهای دریافت کننده و پرتاب کننده را اتخاذ کنند:
- رویدادهای دریافت کننده رویدادهایی هستند که یک راه انداز مشخص دارند. پس از فعال شدن یا روشن شدن راه انداز، این رویدادها شروع به کار می کنند.
- رویدادهای پرتاب کننده راه اندازهایی برای رویدادهای دریافت کننده هستند و منشأ راه اندازی آنها فرایند است.
خلاصه ای از رویدادها و نشانگرها
انواع مختلفی از رویدادها ممکن است در یک فرآیند کسب وکار نمایش داده شوند و BPMN میتواند از اکثر آنها پشتیبانی کند. در مجموع، BPMN 2.0 بیش از 60 نوع مختلف رویداد را پشتیبانی می کند.
- رویداد شروع (یک خط)، رویداد میانی (دو خط)، یا رویداد پایان (خط ضخیم): مرز بیرونی رویداد ممکن است یک دایره منفرد، یک دایره دوتایی یا یک حلقه پر باشد.
- نشانگرهای داخلی (نمادهای تعبیه شده در دایره): اغلب اوقات، یک نماد یا “نشانگر” دیگر هم داخل دایره است که اطلاعات بیشتری در خصوص نوع رویداد ارائه میدهد.
- رویداد متوقف کننده (خط توپر) در مقابل غیرمتوقف کننده (خط چین): هر دو رویداد شروع و میانی را میتوان با دایره های بیرونی به صورت خطوط توپر یا چین نشان داد. خطوط ممتد برای نمایش رویدادهای متوقف کننده استفاده میشود. اینها رویدادهایی هستند که بدون در نظر گرفتن اینکه آیا فعالیت به پایان رسیده باشد، در لحظه وقوع رویداد آغاز میشوند. خطچینها برای نمایش رویدادهای غیرمتوقف کننده استفاده می شود. این رویدادها زمانی استفاده میشوند که لازم است قبل از ادامه فرایند، فعالیت تکمیل شود.
- رویداد دریافت کننده (نشانگرهای توپر) در مقابل پرتاب کننده (نشانگرهای توخالی): نشانگرها ممکن است پر یا پر نشده باشد. نشانگرهای داخلی پر نشده برای تشخیص اینکه رویداد یک رویداد “گیرنده” است، استفاده می شود. این بدان معنی است که رویداد منتظر دریافت اعلان است که اتفاقی افتاده است. نشانگرهای داخلی پر شده برای تشخیص اینکه یک رویداد، “پرتاب کننده” است استفاده می شود. این بدان معنی است که رویداد در آن نقطه از فرآیند تولید می شود.
شکل زیر انواع مختلف رویدادها را همراه با دستهبندیهای آنها نشان میدهد:
